Dział Etnografii

Dział Etnografii

Dział Etnografii został utworzony w roku 1964. W roku 1960 podjęto na terenie Zagłębia Dąbrowskiego etnograficzne badania terenowe dotyczące zwyczajów i obrzędów rodzinnych, pieśni i zwyczajów dorocznych, budownictwa, rolnictwa, ogólnych wiadomości dotyczących wsi oraz twórczości ludowej. Jednakże pierwsze eksponaty etnograficzne pojawiły się w zbiorach muzeum dopiero w roku 1971, po zorganizowanym konkursie dotyczącym stroju ludowego z Zagłębia. Przez kolejne lata starano się powiększać zbiory etnograficzne, które obecnie liczą blisko 1000 zabytków, w tym także przedmioty będące pomocami dydaktycznymi używanymi głównie w czasie lekcji muzealnych. Zbiory działu pochodzą z terenu Zagłębia i dotyczą kultury materialnej, duchowej oraz społecznej i są w miarę możliwości powiększane.

W czerwcu 2004 roku w Pałacu Mieroszewskich otwarto stałą wystawę etnograficzną „Izba zagłębiowska” prezentującą obraz tradycyjnej kultury ludowej Zagłębia Dąbrowskiego. Na wystawie zgromadzono wiele ciekawych eksponatów nieodzownych dawniej w gospodarstwie domowym, dziś nieużywanych i prawie zapomnianych. Pokazano również elementy kobiecego stroju świątecznego z okolic Będzina.

Ponadto dział prowadzi lekcje muzealne dotyczące stroju ludowego, kultury, zwyczajów i obrzędów z terenu Zagłębia Dąbrowskiego i okolic, udostępnia literaturę dotyczącą regionu udziela konsultacji w kwestiach związanych z zagłębiowską kulturą. Od 2003 roku prowadzone są również, cieszące się dużym zainteresowaniem, warsztaty wikliniarskie dla dzieci i młodzieży, podczas których każde dziecko wyplata własnoręcznie koszyczek. Okazjonalnie organizowane są również warsztaty dla dorosłych. Dział Etnografii organizuje także konkursy o tematyce regionalnej m. in. konkurs na „Zagłębiowskie palmy wielkanocne” i konkurs „Rok obrzędowy w Zagłębiu Dąbrowskim”, którego tematyka zmienia się co roku.

Od 2004 roku pracownik działu prowadzi etnograficzne badani terenowe dotyczące przede wszystkim zachowanych jeszcze w pamięci mieszkańców Zagłębia zwyczajów i obrzędów dorocznych oraz rodzinnych, a także poczucia tożsamości mieszkańców Zagłębia Dąbrowskiego. Podczas badań zbierane są również informacje z zakresu dawnego budownictwa, stroju oraz kulinarnych tradycji naszego regionu a także dokumentowane fotograficznie zachowane obiekty architektury oraz przejawy współczesnej obrzędowości.

Od roku 2009 z inicjatywy Działu Etnografii, co roku w ostatnią niedzielę czerwca organizowany jest „Jarmark Rzemiosła i Rękodzieła” – impreza plenerowa promująca sztukę ludową, rzemiosło, rękodzieło i tradycyjne wyroby spożywcze.

W sprawach związanych z Działem Etnografii należy nawiązać kontakt z etnografem mgr Dobrawą Skonieczną - Gawlik.